Antropologia w działaniu

Za twórcę antropologii w działaniu (action anthropology) uważa się  Sola Taxa. Jednak prawdą jest, iż duży wpływ na jej kształt mieli podopieczni Taxa, studenci z University of Chicago prowadzący badania terenowe wśród Indian Fox. Wraz z postępem badań studenci zainteresowali się problemami Indian, które ich zdaniem były powiązane z koniecznością funkcjonowania Fox w obrębie  amerykańskiego społeczeństwa. R. C. Mitchell wskazuje, iż wśród amerykanów istnieje duży nacisk na samodoskonalenie, kształtowanie prawdziwego Ja. Natomiast Indianie Fox nie formułują idealnego „self”, są raczej nastawieni na akceptację siebie, takimi jacy są. Motywują ich zewnętrzne czynniki, współpraca z innymi. Stają się osowiali w sytuacjach, gdy pozostawia się ich w izolacji. Tę przypadłość, biorąc pod uwagę perspektywę amerykańskiego podatnika, nazywa się „lenistwem”. Indianie Fox przyjęli tę perspektywę, wobec czego czuli się winni, uważając siebie za nieudaczników. Mitchel pisze: They feel that they cannot be whites; and because of the whites, they can never be Indian again [1970:43]. Wśród zaangażowanych w badania pojawiła się potrzeba, aby pomóc Fox w przezwyciężeniu tej frustracji. W rezultacie powstała formuła, która miała pomóc Indianom w osiągnięciu ich celów. Więcej na temat samego projektu można przeczytać w artykule: The Fox ProjectWedług Taxa, dwa najważniejsze aspekty antropologii w działaniu wynikły bezpośrednio z Projektu Fox: 

  • badania naukowe są w zasadzie punktem wyjścia, 
  • badacz musi być przygotowany na możliwość porzucenia każdej koncepcji, która okaże się niepożądana przez ludzi, na rzecz których pracuje. 

Tax wskazuje, iż antropolog powinien pokazywać fakty wynikające z metody naukowej, a nie z jego osobistej oceny; wyjaśnić w jaki sposób owe fakty mogą poprawić sytuację, w której znajdują się badani. Jego zdaniem pogłębiona wiedza owocuje konstruktywnymi implikacjami. Nie stawia się tutaj na stosowanie ogólnych antropologicznych zasad do konkretnych danych, to ludzie sami podejmują decyzje, które mają mieć wpływ na ich przyszłe życie. Zadaniem antropologa jest korzystanie z tej wiedzy zgodnie z systemem wartości ludzi, na rzecz których pracuje. Antropolog bierze odpowiedzialność za życie konkretnych ludzi, dlatego musi być przygotowany na radzenie sobie z różnorodnymi problemami, także z własnym rozczarowaniem i frustracją. I raczej nie może obwinić innych (prócz siebie samego) za niepowodzenia (Tax 1964: 257).

Nic dziwnego, iż ta metoda badań nie jest powszechnie używana, ani zaakceptowana jako w pełni uprawniona. Stawka jest wysoka, a gra niebezpieczna. Mimo to antropologia w działaniu jest dość mocno osadzona w tradycji i duchu ogólnej antropologii. Daje możliwość zademonstrowania tego co najlepsze w jej znaczeniu i użyciu. (Tax 1964: 257)

Antropologia w działaniu gwarantuje badaczowi intelektualną i polityczną niezależność, którą kojarzy się z badaczem akademickim. Z założenia jest oparta na relacjach z uniwersytetami, fundacjami i stowarzyszeniami (Tax 1964: 257). Według Mitchell’a udział w rządowym programie nie musi oznaczać bezpośrednio kontroli ze strony władz, dlatego nie wyklucza on współpracy z władzami na poziomie lokalnym, regionalnym, czy międzynarodowym.


Reklamy

Informacje o Katarzyna Wala

Jestem antropolożką, animatorką kultury, badaczką jakościową i trenerką. Obecnie piszę rozprawę doktorską z zakresu etnografii sensorycznej (UWr.). Od 2009 r. współtworzę projekt Fonosfera - antropologia zmysłów; zajmuję się również badaniami marketingowymi.
Ten wpis został opublikowany w kategorii action anthropology, historia antropologii, materiały do zajęć. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

3 odpowiedzi na „Antropologia w działaniu

  1. viola pisze:

    Action research okazuje się być chyba tym, czego szukam i czego oczekuję od antropologii. Może lepiej: czego oczekuję od siebie jako antropolożki.

  2. magda pisze:

    mi też wydaje się to sensowne, choć to wielka odpowiedzialność.

  3. Pingback: Granice stosowalności « antropologia za_stosowana

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s