Innowacja a etnografia

Innowacyjność jest jednym z głównych elementów gospodarki opartej na wiedzy. Podejście do innowacji jak również sposób tworzenia innowacji zmienia się wraz z pojawianiem się nowych koncepcji oraz metod, które w coraz bardziej kompleksowy sposób ujmują proces kreowania innowacji na poziomie jednostek produkcyjnych, czy usługowych [Case 2008: 3]. W kontekście rosnącej presji konkurencji zdolność do kreowania innowacji staje się jednym z kluczowych czynników warunkującym zdolności i potencjał rozwojowy przedsiębiorstw, instytucji etc.

User-Driven Innovation

Najważniejszą znaną obecnie metodą wdrażania innowacji, nastawioną na kreowanie nowych pomysłów i rozwiązań w oparciu o wiedzę i potrzeby konsumentów, jest podejście zwane – User-Driven Innovation (UDI). UDI to terminem, którego dosłowne przetłumaczenie może tylko częściowo oddać jego istotę. W Polsce zamiennie z UDI stosuje się takie określenia jak „popytowe podejście do innowacji”, „innowacje płynące od użytkownika”, „innowacje współtworzone przez użytkownika”. Koncepcja UDI opiera się na lepszym zrozumieniu oraz poznaniu jawnych i ukrytych wymagań, oczekiwań i potrzeb konsumentów, co realizuje się poprzez tworzenie skutecznych mechanizmów pozyskiwana i wykorzystywania informacji płynących od konsumentów, a także bardzo często przez wykorzystanie ich pomysłów oraz gotowych rozwiązań [CASE 2008: 4]. Zatem konsumenci przestają być jedynie nabywcami zadowalającymi się proponowaną ofertą handlową, coraz częściej sami – czasem bezwiednie (User-Centered Innovation [UCI]) – uczestniczą w procesie kreowania i rozwoju produktów (wyrobów lub usług), które chcieliby później nabyć.

Kreatywny konsument

Usatysfakcjonowany, ale wciąż wymagający konsument stanowi więc niezwykle ważne (i w ostatnim czasie coraz bardziej zyskujące na znaczeniu) ogniwo w zakresie kształtowania oferty handlowej przedsiębiorstw, a w rezultacie w kreowaniu innowacji [Ibidem: 10]. Marek Madej przyznał, iż konsumenci już się zorientowali, że znaleźli się na lepszej pozycji i jaką mają siłę.”Firmy muszą pogodzić się z tym, że zamiast kontrolować zachowanie klientów, jak było do tej pory, same znajdują się pod kontrolą. To sprawia, że dotychczasowe strategie marketingowe i kanały dystrybucji zawodzą, bo często trudno zidentyfikować docelowego konsumenta. Reguły rządzące stosunkami z klientem uległy zmianie i obecnie mówi się, że sukces odniosą ci, którzy będą potrafili współtworzyć z klientem oczekiwane przez niego wartości, wspólnie kształtować ofertę usługową czy tworzyć produkty” [Madej 2008].

Czy jest tu miejsce na etnografię?

Etnografia umożliwia holistyczne spojrzenie na potrzeby wybranych grup, ich pragnienia, sposoby działania. Emily Eisenhart pisze:

In studying, questioning and working closely with their end-users, designers are able to make more educated decisions and ultimately produce a product that is accepted by and integrated into an end-user’s daily life. Essentially, if ethnographic methods are used effectively by product designers, there’s a better chance that the product will fill its intended purpose.

Istnieje kilka sposobów na jakie etnografia może być wykorzystana w procesie wytwarzania nowych produktów:

  • etnograf zbiera dane i tworzy raport dla projektantów (UCI),
  • etnograf i projektant pracują razem, wspólnie przeprowadzają badania wśród przedstawicieli wybranej populacji (UCI),
  • etnograf, projektant i konsument współpracują jako zespół (UDI).

Takie firmy, jak: FrogDesign, Fuseproject, Project H czy Jump Associates korzystają z możliwości jakie daje współpraca pomiędzy etnografami, projektantami i konsumentami.

Przykład: Rehearsing the futur

R. Sanders, Design Research: From Market-Driven Era To User Centered Innovation; E. Eisenhart, The Ethnography of Design: A Series; L. J. Perelman, Toward Human-Centered Innovation, (pdf); CASE-Doradcy Sp. z o.o., Ekspertyza: „Zwiększanie świadomości przedsiębiorców z zakresu korzyści płynących z popytowego podejścia do innowacji (User-Driven Innovation), (pdf);

Cytat rozmowy z dr Markiem Madejem, prezesem zarządu MARANI Sp. z o.o., Nowe Życie Gospodarcze, NR 17-18, 14-28 września 2008r.

Advertisements

Informacje o Katarzyna Wala

Jestem antropolożką, animatorką kultury, badaczką jakościową i trenerką. Obecnie piszę rozprawę doktorską z zakresu etnografii sensorycznej (UWr.). Od 2009 r. współtworzę projekt Fonosfera - antropologia zmysłów; zajmuję się również badaniami marketingowymi.
Ten wpis został opublikowany w kategorii badania jakościowe, badania rynku, collaboration, etnografia, materiały do zajęć, metodologia badań. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s